Türkiye, toryum rezervlerini nükleer teknolojide kullanacak

Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu (TENMAK), Danimarka merkezli Copenhagen Atomics ile mutabakat zaptı imzaladı. Bu zapt, nükleer enerjinin ham maddelerinden toryumun yenilikçi teknolojilerde kullanımını sağlayacak.

Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın katılımıyla imzalanan zapt, toryumun yeni nesil nükleer teknolojilerde kullanımına yönelik çalışmaları kapsıyor.

Çalışmalarla toryum bileşiklerinin yerli imkanlarla üretilmesi hedefleniyor.

Mutabakat zaptı, Türkiye'nin toryum kaynaklarının yüksek katma değerli nükleer teknolojilerde değerlendirilmesini amaçlıyor. Yerli sanayi, teknoloji paydaşları ve araştırmacılar sürece dahil edilecek.

Öncelikli başlık, toryumun yeni nesil nükleer reaktör teknolojilerinde ve ergimiş tuz reaktörlerinde kullanılabilir nitelikte Türkiye'de üretilmesi için Ar-Ge ve projelendirme faaliyetleri olacak.

Bu sayede nükleer yakıt standartlarını karşılayan toryum bileşikleri yerli imkanlarla üretilecek. Türkiye'nin bu alanda uluslararası etkin bir tedarikçi olması amaçlanıyor.

Danimarka merkezli Copenhagen Atomics, toryumun nükleer yakıt çevriminde kullanılabilecek dördüncü nesil ergimiş tuz reaktörleri üzerine Ar-Ge çalışmaları yürütüyor.

Şirket, "Onion Core" adlı modüler ergimiş tuz reaktörü konseptine odaklanıyor. TENMAK ile işbirliği kapsamında bu teknolojiyi Türkiye'nin araştırma altyapısı, insan kaynağı ve sanayi kabiliyetleri açısından değerlendirecek.

Bakan Bayraktar, imza töreni sonrası yaptığı açıklamada, büyük ölçekli reaktörlerin yanı sıra küçük modüler reaktörlerin de hızla geliştiğini belirtti.

Bayraktar, birçok ülkenin bu teknolojiyi geliştirmek için çalıştığını kaydetti:

"Türkiye de bu konuda önemli faaliyetler içerisinde ve birçok proje paralel bir şekilde yürüyor. Türkiye'deki yatırımcılar, bizim kamu kurumlarımızla beraber ortak bir şekilde bu projeleri yürütmeye gayret ediyorlar. Onun dışında, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımızın ortaya koyduğu teşvik programı sayesinde ciddi bir ilgi oluşmuş durumda. Biz de 'farklı teknolojileri ülkemize nasıl kazandırabiliriz' düşüncesinden hareketle çalışıyoruz. Çünkü bu süreçte, bunların hangisi daha ileri gidecek ve gerçekten ticarileşecek önümüzdeki birkaç yıl içerisinde bu belli olacak."

Bayraktar, TENMAK ve Copenhagen Atomics arasındaki mutabakat zaptının önemini vurguladı. "Küçük modüler reaktörlerde, Copenhagen Atomics'in teknolojisinde toryum yakıtı öne çıkıyor. Toryum, çok yoğun bir şekilde ülkemizde bulunan, bu anlamda yakıtın dışa bağımlılığının olmayacağını düşündüğümüz bir teknoloji olduğu için ayrı bir önemi var. Bu işbirliği, ümit ediyorum netice verecek ve bu alandaki çalışmalar ileride ticarileşebilecek bir ürüne dönüşecek. Farklı bir yakıt, özellikle toryum olması açısından bu işbirliği önemli. TENMAK ve ilgili kurumlarımızla beraber bu ilgili şirket bu çalışmaları yürütecek." ifadelerini kullandı.