Eski Kosova Cumhurbaşkanı Thaçi: 25 yıl hapis cezası

Hollanda'nın Lahey kentinde tutuklu yargılanan eski Kosova Cumhurbaşkanı Hashim Thaçi, savaş suçu işlemekten suçlu bulunarak 25 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) eski komutanlarından Thaçi, Jakup Krasniqi, Kadri Veseli ve Rexhep Selimi'nin Lahey'de tutuklu yargılandığı davanın karar duruşması tamamlandı.

Thaçi ve diğer UÇK komutanları, 385 kişiye yönelik keyfi gözaltı, 49 kişiye yönelik kötü muamele, 303 kişiye yönelik işkence ve 96 kişiye yönelik cinayet dahil olmak üzere savaş suçlarından suçlu bulundu.

Bu suçlamalar kapsamında Thaçi ve Krasniqi 25'er yıl, Veseli 18 yıl, Selimi ise 13 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Kararın açıklanmasıyla birlikte Kosova'nın başkenti Priştine ve diğer şehirlerde meydanları dolduran binlerce kişi büyük üzüntü yaşadı. Halk, UÇK komutanlarının davasını dev ekranlardan takip etmişti.

Savunma avukatları, yerel basına yaptıkları açıklamada karara itiraz edeceklerini bildirdi.

Savcılık, UÇK komutanları için 45'er yıl hapis cezası talep etmişti.

Öte yandan, Thaçi'nin tanıkları tehdit etme suçlamasıyla ilgili Lahey'deki ikinci dava süreci devam ediyor.

UÇK komutanlarına verilen hapis cezaları Kosova'da protestolara neden oldu. AB'nin Kosova'daki Hukukun Üstünlüğü Misyonu (EULEX) binası önünde toplanan yüzlerce kişi, kararı protesto etti.

Göstericiler, UÇK sloganları atarak EULEX binasına taş ve havai fişekler fırlattı. Kosova polisi ile göstericiler arasında kısa süreli gerginlikler yaşandı. Yaklaşık 2 saat süren gösteri sonrası kalabalık dağılırken, protestonun Kosova Başbakanlık binası önünde devam edeceği belirtildi.

Kosova ve Arnavutluk liderlerinden karara tepki geldi. Kosova Başbakanı Albin Kurti, UÇK komutanlarına verilen ağır hapis cezalarını kabul edilemez olarak nitelendirdi.

Kurti, vatandaşlara hitaben yayımladığı video mesajında, "Bu karar mutlaka temyiz aşamasında değiştirilmeli ve düzeltilmelidir. Bu zor anlarda UÇK'nin eski yöneticilerinin ailelerinin ve tüm özgürlük savaşçısı silah arkadaşlarının yanındayız." ifadelerini kullandı.

Mahkemenin haksız değerlendirmelerde bulunduğunu ve kararının yanlış temellere dayandığını belirten Kurti, hükümetin sanıklara temyiz sürecinde destek vereceği sözünü verdi.

Kurti, Lahey'deki mahkemeyi etnik temelde yargılama yapmakla ve şeffaflıktan yoksun olmakla suçladı.

Arnavutluk Başbakanı Edi Rama ise sosyal medya hesabından "Utanç" notuyla dikenli tellerle çevrili Avrupa'yı gösteren bir görsel paylaştı.

Kosova Özel Odaları ve Özel Savcılığı

Kosova Özel Odaları ve Özel Savcılığı olarak da bilinen özel mahkeme ve bünyesindeki Özel Savcılık, Lahey'de kuruldu. Bu kurum, Kosova yasalarına göre faaliyet gösteriyor.

Kosova'da 1998-2000 döneminde işlendiği öne sürülen savaş suçlarını araştırmak ve yargılamak amacıyla kurulan bu yargı organı, uluslararası hakim ve savcılardan oluşuyor.

Özel Savcılık, 2019 başından itibaren UÇK'nin onlarca eski mensubunu ifade vermek üzere davet etmişti.

Lahey'de 3 Nisan 2023'ten beri tutuklu yargılanan UÇK komutanları Hashim Thaçi, Jakup Krasniqi, Kadri Veseli ve Rexhep Selimi hakkındaki ilk iddianame 26 Ekim 2020'de onaylanmıştı. İddianamede adı geçenlerin 100 kişinin ölümünden sorumlu oldukları öne sürülürken, sanıklar cinayet, sürgün ve işkence gibi savaş suçlarıyla itham edilmişti.

Kosova Savaşı ve Bağımsızlık Süreci

1998-1999 döneminde yaşanan Kosova Savaşı, NATO'nun Sırbistan ve Karadağ'ın oluşturduğu Yugoslavya Federal Cumhuriyeti'ne yönelik kara ve hava harekatıyla sona ermişti. Savaşta, çoğu Arnavut 10 binden fazla Kosovalı öldürüldü. Farklı etnik gruplara mensup 1 milyonun üzerinde Kosovalı ise evlerini terk etmek zorunda kaldı.

UÇK, 1990'lı yıllarda Kosovalı Arnavutlar tarafından Yugoslav güçlerine karşı çıkmak ve Kosova'yı bağımsız ülke haline getirmek hedefiyle kuruldu.

Savaşın sona ermesinin ardından UÇK feshedildi. Komutan ve askerleri, ülkenin yeni oluşturulan güvenlik kurumlarına katıldı.

Kosova, 17 Şubat 2008'de Sırbistan'dan tek taraflı bağımsızlığını ilan etti. Ancak Sırbistan, Kosova'yı halen "kendi toprağı" olarak görüyor.