NATO ülkeleri liderleri İngiltere’nin başkenti Londra’da ittifakın kuruluşunun 70’inci yıldönümünde bir araya geldi. Görüşmelere NATO’nun savunma harcamaları, Çin tehdidi ve Türkiye’nin ittifak içindeki konumu damga vurdu. Zirvede NATO liderleri Rusya’nın agresif eylemlerinin Avrupa ve Atlantik güvenliğine yönelik tehdidini ve Çin’in büyüyen etkisinin ittifak için oluşturduğu fırsat ve zorlukları tartıştı. NATO üyesi 29 ülkenin liderleri yayınladıkları ortak deklarasyonda Avrupa ve ABD arasındaki “Transatlantik bağların sürekliliğine” vurgu yaptı ve bir NATO üyesine düzenlenen saldırının tüm NATO’ya düzenlenmiş sayıldığını garanti eden karşılıklı savunma anlaşmasına bağlılıklarını belirtti. NATO liderleri, Fransa Cumhurbaşkanı Macron’un “NATO’nun beyin ölümü” çıkışının ardından, İttifak’ın siyasi karar alma mekanizmasını analiz edecek bir uzmanlar komisyonu oluşturulması kararı aldı. Liderler, NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in öncülük edeceği “geleceğe yönelik bir derinlemesine düşünme süreci” üzerinde mutabık kaldı.

‘Türkiye Baltık savunma planını veto etmedi’

NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, zirvenin ardından yaptığı açıklamada, müttefiklerin Baltık ülkeleri ve Polonya için güncellenmiş savunma planı konusunda anlaştıklarını açıkladı. Stoltenberg, Türkiye’nin veto hakkını kullanmadığını söyledi Türkiye, YPG’yle mücadelesine NATO tarafından daha fazla destek verilmesi ve YPG’nin terör örgütü olarak kabul edilmesine kadar İttifak’ın Baltık savunma planına destek vermeyeceğini söylemişti. Stoltenberg, NATO’nun Suriye’deki Kürt YPG unsurlarını nasıl tanımlayacağının zirvede tartışılmadığını kaydetti. Stoltenberg ayrıca Türkiye’nin satın aldığı S-400 füze savunma sisteminin hiçbir zaman NATO savunma sistemine entegre olamayacağını belirtti.

Çin tehdidi ilk kez tartışıldı

NATO Genel Sekreteri ayrıca İttifak üyelerinin ilk kez Çin’in yükselişi ve oluşturduğu tehditleri görüştüklerini bildirdi. NATO’nun Rusya’yla diyalog kurma taraftarı olduğunu söyleyen Stoltenberg, “Rusya’yla daha iyi ilişkiler kurmaya ihtiyacımız var” ifadelerini kullandı. Salı günü zirveye Başkan Donald Trump ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron arasında birçok konuda yaşanan anlaşmazlıklar damgasını vurmuştu. Trump, Macron’un NATO ittifakı için yaptığı “beyin ölümü gerçekleşti” açıklamasını “çirkin” olarak nitelendirmiş, üyelerin savunma harcamalarının yetersiz olmasından şikayet etmişti. Macron ise Türkiye’nin Suriye harekatına ve ABD’nin bu konudaki sessizliğine verdiği tepkinin arkasında durmuştu. Twitter’dan yazdığı mesajda Macron, “Bu paylaştığımız bir yük. Ortaya para koyup NATO’nun temel ilkeleri konusunda bu kadar belirsizlik yaşanırken askerlerimizin hayatını riske atamayız” ifadelerini kullandı. Öte yandan Fransa, İngiltere ve Kanada liderlerinin Buckingham Sarayı’nda Başkan Trump’la dalga geçtiği bir sohbetin görüntüleri olduğu öne sürülen kareler ABD basınına yansıdı. Bu konuşmada liderlerin Trump’ın basının karşısına çıkma sevgisi ve basın toplantılarına harcadığı zamanın eleştirildiği öne sürüldü.

Savunma harcamalarını arttırma sözü

Başkan Trump’ın Avrupa ülkelerine NATO savunma harcamalarının yetersiz olduğu suçlamalarının ardından zirveden bu konuda harcamaları arttırma kararı çıktı. Yapılan ortak açıklamada savunma harcamalarının yüzde 2 ila yüzde 20 aralığında arttırılacağı belirtildi ve daha fazla ek kuvvetin operasyonlarda yer alması için gerekli yatırımın yapılacağı kaydedildi. Trump’ın bu konudaki suçlamalarına sık sık hedef olan Almanya 2031’e kadar milli gelirinin yüzde 2’sini NATO savunmasına harcayacağı sözünü vermişti. Zirve öncesinde İngiltere de ABD’nin Avrupa ordularının NATO şemsiyesi altında sıcak çatışmaya daha hazır hale gelmesi taleplerini karşılamak için altı savaş gemisi, iki savaşçı hava taburu ve binlerce ek asker verme sözü vermişti.   Amerika'nın Sesi tarafından geçilen tüm haberlerde ha-ber.com editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi yoktur. Haberler web sayfamızda otomatik olarak haber sitelerinden geldiği şekliyle yer almaktadır. Bu alanda yer alan haberlerin hepsinin hukuki muhatabı haberi geçen web siteleri ve ajanslardır.