Rusya’nın Türk domatesine koyduğu kotayı 50 bin ton artırarak 250 bin tona çıkarmasına rağmen ihracatın başlamaması üretici ve ihracatçılarda hayal kırıklığı yarattı. Rusya’nın domates kotasını 31 Ocak 2021 tarihi itibariyle artırması ve ihracatın başlayacağını açıklaması hem ihracatçı hem de üreticilerde sevinçle karşılanmıştı. Üreticiler de ihracatın başlayıp fiyatların artacağından umutlanmıştı. Kotanın 50bin  ton artırıldığı kararının açıklanmasından sonra, 1.80-2.30 lira bandında seyreden domates fiyatlarının 2.50-3.00 lira arasında artış göstermişti. Ancak ihracatın başlamaması ve Rusya’nın domates talep etmemesi nedeniyle üretici fiyatları yeniden düşüşe geçti ve üretici ve ihracatçı da hayal kırıklığına yol açtı. Antalya Ziraat Odaları Koordinasyon Başkanı Nazif Alp, Rusya’nın şimdilik ürün talep etmemesi nedeniyle geçen hafta artış eğilimi gösteren domates fiyatlarının 20 kuruş azalarak düşüş eğilimi gösterdiğini söyledi. Alp, ‘’Kota sonrası fiyatların 3.20 lira ve üzerine çıkmasını bekliyorduk. Arz-talep nedeniyle beklentilerimiz şimdilik gerçekleşmedi’’ dedi. Örtü altı üretim merkezi olan Kumluca Ziraat Odası Başkanı Hidayet Kökçe de ilçede üretici fiyatların 2.00-2.50 lira arasında olduğunu, bunun üreticiyi kurtaracak rakamlar olmadığını kaydetti.

Domates ülkeler arası siyasete mi kurban gidiyor

Demre Ziraat Odası Başkanı İbrahim Oğuz, kotanın artırılmasına rağmen ihracatın başlamamasına bir anlam veremediğini söyledi. Domatesin ülkeler arası siyasete alet edilmeye çalışıldığını belirten Oğuz, Rusya’nın kendi halkına domatesi pahalı yedirdiğini kaydetti. Oğuz, şöyle devam etti. ‘’Rusya’da domates 45 TL’ye satılıyor. Rusya kendi vatandaşına domatesi pahalı tükettiriyor. Domates Romanya, Bulgaristan ve Belarus üzerinden gidiyor. Bu da maliyetleri daha çok artırıyor.’’

İhracatçılarda da hareket yok

Antalya ve İzmir’den Rusya’ya ihracat yasağının devam etmesi yaş meyve sebze sektörünü de olumsuz etkiledi. İhracatçılar yeni üretim ve ihracat sezonunda bu iki ilde ihracat yasağının kaldırılması için girişimlerini sürdürüyor. Yaş meyve sebze sektöründeki bazı ihracatçılar, Rusya’ya mal göndermede sorun yaşanmadığını belirtirken bazıları da bir parti malın kontrol laboratuvarlarında günde çıktığını bu nedenle ihracatın ağır ilerlediğini söylüyor. Adalya Dış Ticaret Şirketi sahibi Abdullah Bulut, ‘’Rusya’ya ufak tefek ihracat başladı ama çok hareketlilik yok. İhracatçı tedirgin bekleyişte’’ dedi.

Sorunlar tartışıldı

Üretim ve ihracatta yaşanan sorunlar Kumluca Ticaret ve Sanayi Odasında düzenlenen toplantıda ele alındı. Toplantıya Batı ilçeleri Kumluca, Finike, Demre ve Kaş Ziraat Odaları Başkanları, İl ve ilçe Tarım Müdürleri, Ticaret İl Müdürlüğü,  Hal Dernek Başkanları, tüccar ve komisyoncular ile AK Parti Antalya Milletvekili Atay Uslu ile Batı ilçeleri AK Parti İlçe Başkanları katıldı. Toplantıda Antalya ve İzmir’den ihracat yasağının kaldırılması, domateste ürün fazlalığı, Toptancı Hal Yasasında değişiklik konusu, süpermarketlerin tekelleşmesi, hafta sonları sokağa çıkma yasağı olması nedeniyle semt pazar yerlerinin kapalı olması tartışıldı.