İklim değişikliği nedeniyle dünyanın farklı bölgelerinde etkili olan yüksek sıcaklıklar, can kayıplarını artırıyor. Tarım, ulaştırma ve elektrik üretimi gibi birçok alandaki ekonomik kayıplar da derinleşiyor.

Küresel sıcaklık artışı, sanayi öncesi dönem ortalamasına göre 1,3 dereceyi aştı. Bu koşullarda sıcak hava dalgaları daha sık, şiddetli ve uzun yaşanıyor. Özellikle Avrupa'da bu yıl sıcak hava dalgaları beklenenden daha erken etkili oldu.

Aşırı sıcaklar, dünyanın en hızlı ısınan kıtası Avrupa'da bu yaz yaklaşık 20 bin can kaybına neden oldu. Almanya'da yüksek sıcaklıklar yüzünden 9 bin 800'den fazla kişi hayatını kaybetti. Sıcaklıklar, özellikle 75 yaş ve üzeri nüfusu ağır şekilde etkiledi.

Fransa, hazirandaki sıcak hava dalgasının 5 bin 700 can kaybına yol açtığını açıkladı. İngiltere'de ise bu yıl 4 farklı sıcak hava dalgası yaşandı. Yüksek sıcaklıklar nedeniyle 2 bin 877 kişinin yaşamını yitirdiği tahmin ediliyor.

Temmuz ayında ABD'de 40 milyondan fazla kişi için aşırı sıcaklık uyarısı yapıldı. Sıcaklara bağlı 25 ölüm kaydedildi. Bu yılın ilk yarısı, ABD'de kayıtlardaki ikinci en sıcak dönem olarak belirlendi.

Güney Kore'de mayıs ortasından bu yana 2 bin 25 kişi yüksek sıcaklıkların yol açtığı sağlık sorunları yaşadı. Sıcak hava dalgasında 19 kişi hayatını kaybetti. Japonya'da ise 20-26 Temmuz'da etkili olan sıcak hava dalgasında 18 bin 600 kişi hastaneye kaldırıldı, 45 kişi yaşamını yitirdi. Japonya'nın bazı bölgelerinde sıcaklıklar 40 dereceyi buldu.

Tokyo'nun en büyük hayvanat bahçesi Tama'da, sıcak çarpması nedeniyle 3 aslan öldü.

İklim değişikliği, orman yangınlarına "elverişli koşulları" tetikliyor

Küresel ısınmanın şiddeti son yıllarda arttı. Özellikle yaz ayları, orman yangınları açısından riskli dönemler haline geldi.

Maryland Üniversitesinin verilerine göre, 2001-2022 döneminde kaybedilen ağaçlık alanların yüzde 27'si orman yangınlarından kaynaklandı. Bu oran, 2023-2025 döneminde yüzde 43'e yükseldi. Orman yangınları, artık 20 yıl öncesine göre iki kat daha fazla ağaçlık alan kaybına yol açıyor.

İnsan faaliyetlerinden kaynaklanan iklim değişikliğinin yol açtığı aşırı sıcaklar, orman yangınları için "elverişli koşullar" oluşturuyor.

World Weather Attribution tarafından yapılan son analize göre, iklim değişikliği Fransa'da yıkıcı orman yangınlarını tetikleyen aşırı hava koşullarının ortaya çıkma riskini en az 2 kat artırdı. İspanya'da ise bu risk 20 kat yükseldi.

Avrupa Orman Yangınları Bilgi Sistemi (EFFIS) verilerine göre, Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde bu yıl orman yangınlarında kaybedilen alan 460 bin hektarı aştı. İspanya ve Fransa, yangınlardan en fazla etkilenen ülkeler arasında yer alıyor.

Türkiye, Yunanistan, Fas, Tunus, Nijerya ve Kanada dahil birçok ülkede yüksek sıcaklıkların tetiklediği orman yangınları görüldü. Bu yıl sadece Kanada'da 6 milyon hektarlık alan yandı. Bu durum, orman yangınlarının yol açtığı üçüncü en büyük alan kaybı olarak kayıtlara geçti.

Orman yangınları, ağaçlık alan kayıplarının yanı sıra yaban hayatı için de tehlike oluşturuyor.

Sıcaklık kaynaklı ekonomik kayıplar artıyor, altyapı baskı altında

Küresel ısınmanın geldiği son noktada aşırı sıcaklıkların günlük hayatta etkilemediği alan kalmadı. Sıcaklıklar nedeniyle kuraklık koşulları şiddetleniyor. Tarımda üretim kaybı, çalışanların iş veriminin düşmesi, ulaşımda aksaklıklar ve ekonomik kayıplar giderek artıyor.

İngiltere merkezli düşünce kuruluşu ECIU'nun analizine göre, hazirandaki sıcak hava dalgası Avrupa'nın tahıl hasadında yaklaşık 2 milyar avroluk kayba yol açtı.

Tahmini kayıpların yaklaşık dörtte üçünü Fransa ve Macaristan oluşturuyor. Aşırı sıcaklar, buğday ve mısır mahsullerini erken gelişim aşamasında vurdu. Bu nedenle Fransa'nın tahıl hasat miktarı 4,1 milyon ton aşağı yönlü revize edildi. Bu kayıp, yaklaşık 891 milyon avro ekonomik büyüklüğe karşılık geldi.

Macaristan ise 2,4 milyon ton tahıl kaybına uğradı. Bunun değeri 444 milyon avro olarak hesaplandı.

ECIU, bu kayıpların Avrupa'yı ithalata daha bağımlı hale getireceği uyarısında bulundu. Ayrıca, yılın ilerleyen dönemlerinde güney yarımküredeki hasatlara bağlı olarak küresel emtia fiyatlarını yukarı çekebileceği belirtildi.

Temmuz, İngiltere'de kaydedilen en kurak ay oldu

Londra Ekonomi Okulu bünyesindeki Grantham İklim Değişikliği ve Çevre Araştırma Enstitüsü ile Avrupa-Akdeniz İklim Değişikliği Merkezi'nin analizine göre, hazirandaki sıcak hava dalgası İngiltere'de 1,5 milyar dolarlık ekonomik kayba yol açtı. Bu kayıp, yüksek sıcaklıkların neden olduğu uyku ve sağlık sorunları, çalışma saatlerinin azalması ve çalışan verimliliğinin düşmesiyle ortaya çıktı.

İngiltere Çevre Ajansı, ülkenin yarısı için kuraklık ilan etti. Temmuz, İngiltere'de kaydedilen en kurak ay oldu. Kuraklık koşulları nedeniyle bahçe sulamasına kısıtlamalar getirildi.

Yağmurlu iklimi ve geniş yeşil alanlarıyla bilinen İngiltere'deki bazı bölgeler, yeşil dokusunu kaybederek kurak görünüme büründü. Aşırı sıcaklar, Fransa'da kritik altyapı üzerinde baskı oluşturdu. Çevre endişeleri nedeniyle ülkedeki 3 nükleer reaktörde elektrik üretimi geçici süreyle durduruldu.

Avrupa'nın en önemli ticaret yollarından Ren Nehri'nde kayıtlardaki en düşük su seviyesi görüldü. Kuraklık koşullarının şiddetlenmesinin beklendiği gelecek haftalarda bu seviyenin daha fazla düşeceği tahmin ediliyor.