Antalya turizm sektörünün bankalara borcu 6,7 milyar doları geçti. Krizdeki turizm sektörü fiyat belirleyemez. Son 5 yıldır kriz üzerine kriz yaşayan ve pandemiyle birlikte bankalara olan kredi borcu 6,7 milyar doları aşan turizm sektörü ‘Antalya Yaklaşımı’ bekliyor. Borç krizinde olan sektörün yeni sezonda rakip ülkelere göre fiyat belirleyemeyeceği belirtildi. Eski bankacı ve Yönetim Danışmanı Feti Kuyucu, pandemi sürecinden en fazla olumsuz etkilenen sektörün seyahat ve turizm endüstrisi olduğunu, bu süreçte Türkiye’nin turizm gelirlerinde yüzde 80 kayıp yaşandığını bildirdi.

6.7 milyar doları aşan borç

Türk turizminin lokomotifi Antalya’da 2016’da Rus uçağının düşürülmesiyle yaşanan krizde turizm sektörünün (konaklama ve Tur operatörleri) 4,7 milyar dolarlık kredi borcunun pandemide artarak 6,7 milyar doları aştığına dikkat çeken Kuyucu,  ‘’Turizm sektörü Türkiye için önemli sektör. Net döviz sağlayan istihdama da büyük katkısı olan turizm sektörü özellikle pandemide özel ilgi gösterilmeli. Her yönden çok daha fazla desteklenmelidir’’ dedi.

Turizmde 9,5 milyar dolar gelir beklentisi

Türkiye’nin 2018’de 29,5 milyar dolar, 2019’da da 34,5 milyar dolar turizm geliri sağladığını vurgulayan Kuyucu,  ‘’Eylül 2020 itibariyle turizm gelirleri yılsonu beklentisi 9-9,5 milyar dolar civarındadır. Turizm gelirlerinde beklenen kayıp bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 74 civarındadır. Uçak düşürme ve silahlı kalkışma krizlerinin etkisini azaltmaya çalışırken 2020’de de COVİD-19 başladı’’ dedi. Borçlarının yeniden yapılandırılmasının kaçınılmaz olduğuna dikkat çeken Feti Kuyucu, turizm sektörünün ‘’Antalya Yaklaşımı’’ istediğini bildirdi.. ‘’Turizmde Finansal Yeniden Yapılandırma’’nın bir an önce yürürlüğe girmesi gerektiğini ifade eden Kuyucu, şöyle devam etti. ‘’2020’de yabancı ziyaretçi sayısı yüzde 78, 4 düşüş, Dolar/TL kuru 2019 yılına oranla yüzde 30 artış gösterdi. Euro/TL de ise artış yüzde 36 gerçekleşti. Euro/Dolar paritesi ise 2020 – 2019 arasında Euro lehine gelişme gösterdi.  Antalya turizm kredileri stoku borçluluğu pandemi etkisiyle artış eğilimine girdi. Bu yıl özellikle anapara ve faiz ödemeleri ilave kredilerle finanse edilmiş. Pandeminin yarattığı gelir kayıpları ve bu dönemden doğan işletme ihtiyaçları yine yeni ilave krediler ile finanse edilmek zorunda kalınmıştır.’’

Borç krizindeki turizm sektörü fiyat belirleyemez

30 Eylül 2020 itibariyle Türkiye geneli toplam turizm kredinin 127 milyar 891 milyon 063 bin TL (16,5 milyar Dolar),  Antalya'nın payının ise 52 milyar 427 milyon 121bin TL’ye ulaştığını anlatan Kuyucu, şunları kaydetti. ‘‘Antalya’daki bu kredilerin döviz karşılığı 6 milyar 764 milyon 789 bin 806 Dolar’dır. Toplam turizm kredilerinden Antalya’nın aldığı pay yüzde 41'dir. Borçlanma yıllar itibarıyla artıyor 2016 yılının yarattığı finansal sorunlar devam ediyor. Pandemi ile finansal sorunlar ağırlaşmış ve kangren olmuştur.’’ Antalya’nın pandemiden büyük yara aldığını, sektörün en önemli sorununun ise finansal borçlar ve bunların çevrilme sorunu olduğuna dikkat çeken Feti Kuyucu, şöyle devam etti. ’’Sektörün en önemli sorunu vadesi gelen yatırım kredileri ve işletme kredilerinin ödenebilir bir vade yapısı ile yeniden yapılandırılmasıdır. Turizm sektörü, konaklamadan tur operatörlüğüne kadar finansal yeniden yapılandırmaya muhtaç konumdadır. Ancak bu durum (borç krizi) ‘Turizm Finansal Yaklaşımı’ ile kamu tarafından kurgulanmalı.  Aksi takdirde birçok turizm paydaşının ayakta kalması ve döviz kazandırması çok zor olacak. Nakde ve nakit akışına zorunlu ihtiyacı olan bir sektör fiyat belirleyemez. Pandeminin yıkıcı etkisi ile özellikle turizm sektöründe ağırlaşan finansal borç baskısı ile uluslararası rekabet gücümüz düşüyor.’’