Türkiye’de haftalık Kürtçe yayın yapan “Xwebun” isimli Kürtçe gazetenin internet sitesine getirilen erişim yasağı mahkeme tarafından kaldırıldı. Gazetenin internet sitesine Ankara 3’üncü Sulh Ceza Mahkemesi tarafından erişim engeli getirilmişti. 28 Ocak 2022 tarihinde alınan kararın ardından gazetenin avukatlarının itirazını değerlendiren Ankara 2. Sulh Ceza Hakimliği, erişim engelinin kaldırılmasına karar verdi. Mahkeme tarafından alınan kararda, Anayasa Mahkemesi’nin bir süre önce aldığı bir erişim kararına atıf yaptı. Mahkeme kararında şu görüşlere yer verdi: “Ankara 2. Sulh Ceza Hakimliği’nce yapılan incelemede, itiraza konu internet sitesinden alınan ekran görüntülerinin incelenmesinde, sitede Kürtçe internet yayını yapıldığının anlaşıldığı, haber içerikleri ile alakalı bilirkişi raporunun dosyada bulunmadığı, bu nedenle gerekli denetimin evrak üzerinde yapılamadığı, Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu’nun 27 Ekim 2021 tarihli 2018/14884 başvuru sayılı kararında belirtilen hususlar da dikkate alındığında itirazın kabulüne karar vermek gerekmiştir.” Mahkeme, kararı uygulanması için Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na (BTK) gönderilmesine karar verdi.

AYM’den emsal karar

Ankara 2. Sulh Ceza Hakimliği’nin emsal aldığı AYM kararı 9 internet sitesi hakkında verilen erişim engeli kararlarının ifade ve basın özgürlükleri ile etkili başvuru hakkını ihlal ettiği iddialarına ilişkindi. AYM, yapılan başvurularla ilgili ihlal kararı verdi. Yüksek mahkeme, ifade ve basın özgürlükleri ile etkili başvuru hakkının ihlal edildiğine karar verdi. Mahkeme, ihlallerin yapısal sorundan kaynaklandığının anlaşıldığı için kararın “pilot karar usulü uygulamasına” alınmasını kararlaştırdı. Mahkeme ayrıca, yapısal sorunun çözümü için “keyfiyetin Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne bildirilmesini” de karara bağladı. AYM, bireysel başvurunun yapısal bir sorundan kaynaklandığını ve bu sorunun başka başvurulara da yol açacağını öngörmesi durumunda pilot karar usulüne başvuruyor. AYM bir ya da birkaç dosya belirleyerek, benzer başvurulara ilişkin tek bir karar verebiliyor. Bu kararda; yapısal sorunun ne şekilde çözüleceğine dair ilkelere yer alıyor. Bu ilkeler ışığında sorunu çözmesi istenen idari makamların durumu çözmemesi halinde Yüksek Mahkeme, tüm dosyaları topluca görüşerek, ihlal kararı veriyor.

“Mahkeme doğru olanı yaptı”

Haber alma hakkı, ifade özgürlüğü ve basın özgürlüğü alanlarında faaliyet yürüten ve başta gazeteciler olmak üzere mesleki faaliyetleri sebebiyle yargılanan kişilere hukuki destek veren Medya ve Hukuk Çalışmaları Derneği (MLSA) Eş Direktörü Veysel Ok, mahkemenin doğru karar verdiğini söyledi. VOA Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Ok, kararın çok sık rastlanan bir durum olmadığını vurguladı. Yerel mahkemenin AYM’nin kararına uyduğuna dikkat çeken Ok, “Mahkemenin kararı doğru ve hukuki bir karar ama çok sık rastlanan bir durum değil. Özellikle son dört beş yıldır erişim engellilerinde sulh ceza hakimliğinin, muhalif, iktidar yanlısı olmayan medyanın erişim engelini kaldırdığını görmedik. Bunun Anayasa Mahkemesi’nin bir ay önce verdiği pilot kararla ilgisi olduğunu düşünüyorum. Web sitesinde ilgili haberi engellemenin orantılı olabileceği, şu anki internet kanunun bazı maddelerinin sansür amaçlı kullanıldığı, bunun değişmesi gerektiği yönünde Anayasa Mahkemesi’nin pilot kararı vardı. Bu açıdan bakarsak Anayasa Mahkemesi’nin kararı bir özgürlük pratiği ortaya çıkarmış oldu. Diğer mahkemelerin de bu karara uyması lazım” dedi.

“Emsal teşkil edebilecek bir karar”

Kürt medyasında çalışanların örgütlü olduğu ve 90 üyesi bulunan Dicle Fırat Gazeteciler Derneği’nin Eş Başkanı Serdar Altan, mahkemenin internet sitelerine yapılan baskıyı hatırlattığını söyledi. VOA Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Altan, özellikle internet medyasına dönük ciddi baskıların olduğunu hatırlatarak, Ankara Sulh Ceza Mahkemesi’nin verdiği karar biraz bunu hatırlatır nitelikte. Emsal teşkil edebilecek bir karar. Bu açıdan olumlu buluyoruz. Dileriz ki diğer basın yayın organlarına dönük gerçekleşen yasaklar, internet sitelerine erişim engelleri de bir şekilde ortadan kaldırılmış olur. Basın özgürlüğü konusunda çok ciddi bir gerileme yaşanıyor. Özellikle yargının getirdiği erişim engelleri baskıyı artıran, basına ciddi darbe vuran kararlardır. Bu garabeti bir mahkemenin görmüş olması elbette ki basın özgürlüğü açısından önemlidir.” VOA tarafından geçilen Mahkeme Kürtçe Gazeteye Erişim Engelini Kaldırdı haberinde ha-ber.com editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi yoktur. Mahkeme Kürtçe Gazeteye Erişim Engelini Kaldırdı haberi web sayfamıza otomatik olarak VOA sitesinden geldiği şekliyle yer almaktadır. Bu alanda yer alan Mahkeme Kürtçe Gazeteye Erişim Engelini Kaldırdı haberinin hukuki muhatabı haberi geçen web siteleri ve ajanslardır.